Przejdź do treści głównej
Zarządzanie15 min czytania

Konflikt w organizacji – jak sobie z nim radzić? Działania dla pracodawców

Konflikt to naturalne zjawisko w relacjach międzyludzkich. Poznaj stadia konfliktu, koło Moore'a oraz skuteczne działania organizacyjne: mediacje, osoba zaufania, polityka rozwiązywania konfliktów.

Konflikt w organizacji – jak sobie z nim radzić? Działania dla pracodawców — Zarządzanie
dr Karolina Czapska-Małecka
Doktor nauk prawnych, prawnik i psycholog · Autorka tekstu

Konflikt występuje wszędzie tam, gdzie pojawiają się relacje międzyludzkie. Jest więc zupełnie naturalnym zjawiskiem. Dlaczego więc jest dla nas taki trudny? Jak sobie z nim radzić, by naprawdę przynosił realne korzyści, a nie pogłębiającą się niezgodę?

Stadia rozwoju konfliktu

Konflikt rozwija się stadiami. Zrozumienie tych etapów pozwala na wcześniejszą interwencję i skuteczniejsze zarządzanie sytuacją konfliktową.

  1. Stadium utajnienia

    Obiektywnie istnieje sprzeczność, ale jeszcze nikt nie mówi, że konflikt występuje. Konflikt dojrzewa w ciszy, mimo pewnych sygnałów, które mogą być niepokojące: niejasne procedury, plotki, faworyzowanie innych.

  2. Stadium dostrzeżenia

    Strony zauważają, że ich cele i interesy są sprzeczne. Konflikt staje się coraz bardziej świadomy, ale jeszcze nie angażuje emocjonalnie. Pojawia się dystans, formalny ton, pierwsze sygnały świadczące o skardze.

  3. Stadium odczuwania

    Konfliktowi towarzyszą silne emocje. Od tego momentu konflikt sam się nie rozwiąże, będzie jedynie eskalował. To kluczowy moment do interwencji.

  4. Stadium demonstracji

    Pojawiają się widoczne działania, konflikt staje się zewnętrzny. Strony otwarcie prezentują swoje stanowiska, co może wpływać na atmosferę w zespole i całej organizacji.

  5. Stadium „po bitwie" – najważniejsze stadium

    W tym momencie powstaje pytanie: czy konflikt został przepracowany, czy tylko przykryty? W tym stadium pojawiają się następujące możliwości:

    • Rozwiązanie konfliktu – np. w drodze mediacji
    • Pozorne rozwiązanie – które nie jest satysfakcjonujące (cisza, brak reakcji), co skutkuje długofalową wrogością

Koło konfliktu Moore'a – typy konfliktów

Jednym z najważniejszych narzędzi, które pomagają w rozwiązywaniu konfliktu jest koło konfliktu Moore'a, w którym wyróżnia się typy konfliktów. Istotne jest ustalenie, na jakim tle doszło do konfliktu.

Koło konfliktu Moore'a - pięć typów konfliktów: danych, wartości, interesów, relacji i strukturalny
Koło konfliktu Moore'a – pięć typów konfliktów w organizacji

Konflikt danych

Brak, nadmiar albo różna interpretacja informacji.

Najłatwiejszy do rozwiązania

Konflikt relacji

Oparty na emocjach, błędnym stylu komunikacyjnym, braku zaufania, historii relacji.

Konflikt wartości

Różnice w przekonaniach, normach, światopoglądzie, tym „co jest słuszne".

Najtrudniejszy do rozwiązania

Konflikt interesów

Sprzeczne potrzeby, cele lub oczekiwania stron.

Jeden z częstszych w pracy

Konflikt strukturalny

Typowy konflikt występujący w środowisku zawodowym, który przejawia się poprzez: niejasne kompetencje, sprzeczne cele narzucone z góry, przeciążenie jednej strony.

Jak radzić sobie z konfliktami w środowisku zawodowym?

Kto może pomóc w organizacji?

Osoba zaufania

Niezależna, dostępna i bezpieczna dla pracowników

Mediator

Wewnętrzny lub zewnętrzny specjalista od rozwiązywania sporów

Menedżer

Posiadający umiejętności w zarządzaniu konfliktem

Jakie kroki organizacyjne podjąć?

Aby konflikty naprawdę przynosiły konstruktywne skutki, organizacje powinny wdrożyć systemowe rozwiązania:

  1. Wsparcie osób z kompetencjami w zakresie konfliktu

    Aby konflikty mogły przynosić konstruktywne efekty, organizacja powinna zapewnić dostęp do osób, które mają wiedzę i kompetencje w pracy z konfliktem.

    • Osoby zaufania – niezależne, dostępne i bezpieczne dla pracowników. Warto je formalnie powołać i jasno zakomunikować, kiedy i w jaki sposób można się do nich zwrócić.
    • Mediatorzy – wewnętrzni lub zewnętrzni – którzy potrafią zatrzymać eskalację i pomóc stronom przejść od sporu do rozwiązania.
  2. Edukacja menedżerów i osób zarządzających

    Menedżerowie i osoby zarządzające mają kluczowy wpływ na to, czy konflikt w organizacji stanie się źródłem rozwoju, czy eskalacji problemów. Edukacja w zakresie rozpoznawania i prowadzenia konfliktów powinna być stałym elementem rozwoju kadry zarządzającej, a nie reakcją „po fakcie".

    Szkolenia pomagają liderom:

    • Zrozumieć mechanizmy konfliktu
    • Wcześnie wychwytywać sygnały ostrzegawcze
    • Dobierać adekwatne sposoby reagowania
  3. Polityka rozwiązywania konfliktów

    W wielu organizacjach funkcjonują już polityki antymobbingowe i antydyskryminacyjne, jednak brakuje jasnych zasad dotyczących codziennych konfliktów. Efektem jest reagowanie dopiero wtedy, gdy sytuacja staje się poważna i sformalizowana.

    Warto wprowadzić odrębną politykę rozwiązywania konfliktów, która uzupełnia istniejące regulacje, a nie je zastępuje. Taka polityka jasno określa:

    • Czym jest konflikt
    • Jakie są etapy reagowania
    • Gdzie można szukać wsparcia
    • Kiedy sięgać po mediację

Podsumowanie

dr Karolina Czapska-Małecka — Doktor nauk prawnych, prawnik i psycholog
O AUTORCE

dr Karolina Czapska-Małecka

Doktor nauk prawnych, prawniczka i psycholożka. Specjalizuje się w prawie pracy, przeciwdziałaniu mobbingowi i komunikacji bez przemocy (NVC). Autorka licznych publikacji naukowych i praktycznych.

Wykształcenie

Doktor nauk prawnych · Prawo (UW), Psychologia (UW), Suffolk Law University Boston

Działalność naukowa

Adiunkt na Wydziale Zarządzania UW

Specjalizacja

Prawo pracy, mediacje, NVC, przeciwdziałanie mobbingowi

Certyfikaty

Mediatorka w sprawach pracowniczych (PCM)

Więcej o autorce

Porozmawiajmy o Twojej organizacji.

Pierwsza rozmowa jest niezobowiązująca. Odpowiadamy w 24 godziny.

Umów konsultację →Zobacz szkolenia